Opzegtermijn
is de opzegtermijn die de werkgever of werknemer in acht moet nemen alvorens een arbeidsverhouding te beëindigen. De wettelijke minimumtermijnen variëren van één week tot enkele maanden, zijn doorgaans afhankelijk van de anciënniteit en worden vaak verlengd door middel van een arbeidsovereenkomst of collectieve arbeidsovereenkomst. Vergoedingen ter vervanging van de opzegtermijn, tuinverlof en uitzonderingen voor proefperiodes beïnvloeden allemaal de manier waarop de opzegtermijn in de praktijk verloopt.
Wat bepaalt hoe de kennisgeving daadwerkelijk verloopt?
De cijfers rondom het hoofdcijfer:
- Uitzonderingen tijdens de proeftijd: tijdens de proeftijd wordt de opzegtermijn in de meeste systemen verkort tot enkele dagen.
- Afkoopvergoeding (PILON): onmiddellijke beëindiging van het dienstverband tegen betaling van de opzegtermijn — toegestaan indien de wet of de overeenkomst dit toestaat.
- Garden leave: de werknemer blijft in dienst en ontvangt zijn salaris, maar is niet aan het werk — gebruikelijk bij gevoelige functies in het Verenigd Koninkrijk en gangbaar in Europa — zie garden leave.
- Beschermde periodes: ziekte, zwangerschap en lidmaatschap van een ondernemingsraad kunnen in verschillende landen de opzegtermijn opschorten of volledig opheffen.
Bij detacheringen en EOR-dienstverbanden gelden de lokale regels, niet het standaardcontract van de groep — een clausule van ‘twee weken’ naar Amerikaans model is in het grootste deel van Europa simpelweg ongeldig, en een Employer of Record zal het lokale minimum toepassen.
Hoe verschillen de opzegtermijnen per land in 2026?
Twee ontwerpfilosofieën: wettelijke opbouwregels op basis van anciënniteit (Duitsland: van vier weken tot zeven maanden op basis van diensttijd; Verenigd Koninkrijk: één week per jaar tot maximaal twaalf) en wettelijk vastgelegde, uniforme contractuele normen (Zwitserland: één tot drie maanden per diensttijdcategorie, contractueel verlengbaar; de Golfstaten: 30–90 dagen binnen wettelijke grenzen).
Ook de richting van de opzegtermijn is van belang: in verschillende staten geldt voor werkgevers een langere opzegtermijn dan voor werknemers, en in collectieve arbeidsovereenkomsten wordt de wettelijke minimumtermijn vaak naar boven bijgesteld.
Opzegtermijn in één oogopslag
| Land | Wettelijk voorgeschreven kennisgeving van de werkgever (standaard) | Opmerkingen |
|---|---|---|
| Duitsland | 4 weken tot 7 maanden, afhankelijk van de diensttijd | Tot de 15e of het einde van de maand; langere termijnen gelden alleen voor de werkgever |
| Verenigd Koninkrijk | 1 week per dienstjaar (max. 12) | Het contract wordt meestal verlengd; PILON is gebruikelijk |
| Zwitserland | 1 maand (jaar 1), 2 (jaren 2–9), 3 (10+) | Beëindiging aan het einde van de maand; het contract kan binnen bepaalde grenzen worden aangepast |
| Frankrijk | 1–3 maanden per categorie/CAO | Leidinggevenden: doorgaans 3 maanden |
| VAE | 30–90 dagen, zoals vastgelegd in het contract | Wettelijke bandbreedte krachtens de arbeidswet van 2021 |
| Singapore | 1 dag tot 4 weken volgens de wet; de bepalingen van de overeenkomst hebben voorrang | Kennisgeving van afkoop erkend |
Kennisgeving als input voor personeelsplanning
Opzegtermijnen zijn een belangrijk uitgangspunt bij personeelsplanning, niet alleen een formaliteit bij vertrek: het opvullen van de vacature van een senior Duitse of Zwitserse medewerker duurt volgens de wet een kwartaal voordat de werving zelfs maar van start gaat, en de tijdschema’s voor het doen van een aanbod aan kandidaten met een opzegtermijn van drie maanden moeten rekening houden met die realiteit. Breng de opzegverplichtingen per land in kaart in uw wervings- en uitdiensttredingsplannen. Access Financial verzorgt het beëindigen van dienstverbanden en het beheer van opzegtermijnen volgens de geldende regelgeving in meer dan 60 landen — vraag naar een landenmatrix voor uw team.
Veelgestelde vragen
Kan een werkgever een vergoeding betalen in plaats van de werknemer de opzegtermijn te laten uitwerken?
In veel rechtsgebieden is dat inderdaad het geval — een vergoeding ter vervanging van de opzegtermijn beëindigt het dienstverband onmiddellijk in ruil voor een vergoeding ter hoogte van de waarde van de opzegtermijn — maar de grondslag verschilt: in het Verenigd Koninkrijk is een contractuele PILON-clausule vereist om beperkingen na beëindiging afdwingbaar te houden, in Zwitserland wordt vrijstelling van werkzaamheden tijdens de opzegtermijn erkend, en in sommige staten is de instemming van de werknemer vereist. Controleer dit voordat u een volledige beëindiging toezegt.
Geldt de opzegtermijn tijdens de proeftijd?
Vrijwel overal geldt, in verkorte vorm: de wettelijke proefperiode bedraagt in de meeste Europese stelsels nul tot zeven dagen (Zwitserland: zeven dagen binnen een proefperiode van maximaal drie maanden), waarna de normale opzegtermijn van kracht wordt. In veel landen moet de proefbepaling op geldige wijze schriftelijk worden overeengekomen — als deze bepaling ontbreekt, geldt vanaf de eerste dag de volledige opzegtermijn.
Wat gebeurt er als een werknemer weigert om zijn opzegtermijn uit te dienen?
De rechtsmiddelen waarover de werkgever beschikt, zijn eerder van financiële dan van fysieke aard: op grond van diverse wetten kan de werkgever schadevergoeding of een wettelijke vergoeding eisen (in Zwitserland kan een vordering worden ingesteld tot maximaal een kwart van het maandsalaris plus de aangetoonde schade als gevolg van het niet nakomen van de opzegtermijn), en het niet naleven van de opzegtermijn kan de werknemer referenties en opgebouwde rechten kosten. In de praktijk worden de meeste geschillen via onderhandelde schikkingen opgelost.
Wordt de werknemer tijdens de opzegtermijn doorbetaald?
Ja — de opzegtermijn wordt doorgewerkt met volledig loon en secundaire arbeidsvoorwaarden, of wordt vergoed met een bedrag van gelijke waarde wanneer een vergoeding in plaats van loon van toepassing is. Vakantiedagen blijven opgebouwd worden, en in verschillende landen zorgen beschermde afwezigheden (ziekte, in sommige gevallen jaarlijks verlof) ervoor dat de opzegtermijn wordt opgeschort, waardoor de einddatum verder reikt dan de nominale periode.